
संत ज्ञानेश्वर महाराज पालखी सोहळ्याचे औचित्य साधून फलटणमध्ये नंदकुमार केसकर लिखित ‘भजनसंहिता’ पुस्तकाचे विणेकरी व प्रमुखांच्या हस्ते प्रकाशन करण्यात आले.
स्थैर्य, फलटण, दि. 18 जुलै : संत ज्ञानेश्वर महाराज पालखी सोहळ्याचे औचित्य साधून फलटणमध्ये नंदकुमार केसकर लिखित ‘भजनसंहिता’ या पुस्तकाचे प्रकाशन करण्यात आले. पालखी मुक्कामादरम्यान सोहळ्यातील विणेकरी आणि प्रमुखांच्या हस्ते हा प्रकाशन सोहळा मोठ्या उत्साहात पार पडला.
धार्मिक परंपरेतून मिळाली प्रेरणा
फलटण शहराला ऐतिहासिक आणि धार्मिक परंपरा लाभली आहे. येथील धार्मिक वातावरणामुळेच नंदकुमार केसकर यांनी यापूर्वी संपूर्ण ज्ञानेश्वरीचे उलटे लेखन करण्याचा अभिनव प्रयोग यशस्वी केला होता. याच धडपडीतून आणि भक्तीभावातून त्यांना ‘भजनसंहिता’ लिहिण्याची प्रेरणा मिळाली. या पुस्तकाला मुधोजी महाविद्यालयाच्या निवृत्त प्राध्यापिका माधुरी दाणी यांची प्रस्तावना लाभली आहे.
वारकरी परंपरेचा सखोल अभ्यास
भजन म्हणजे निखळ आनंद आणि सर्वस्व विसरून जायला लावणारा योग, ही संकल्पना या पुस्तकातून स्पष्ट केली आहे. यात भजनाच्या अनुषंगाने येणाऱ्या सर्व घटकांचा सर्वसमावेशक विचार मांडण्यात आला आहे. यामध्ये आरंभ, वीणा, कीर्तन, देवाशी भक्ताचे हितगुज, प्रेमकलह, नाट, उपदेशपर भूपाळी, पाईक, गवळण, विरहिणी, खिरापत काला आणि सद्गुरू यांसारख्या विविध विषयांचा समावेश आहे.
भजनाचे महत्त्व आणि उपयुक्तता
भजनाचे पावित्र्य राखण्यात मुख्य भूमिका असणाऱ्या वीणेचे महत्त्वही यात विशद केले आहे. देवाची भेट घेताना भक्ताची अवस्था, संतांचे उपदेशपर अभंग, ताटीचे अभंग आणि वारीचे महत्त्व यावर पुस्तकात सविस्तर भाष्य केले आहे. वाद्यविरहित भजनांचा उल्लेख वगळता हे पुस्तक अत्यंत अभ्यासपूर्ण असून, प्रत्येकाने संग्रही ठेवावे आणि त्याचे पारायण करावे, असे असल्याचे परीक्षण करण्यात आले आहे.