
स्थैर्य, सातारा, दि. ६ जुलै : सातारा जिल्ह्यातील ढेबेवाडी परिसरात गेल्या दोन दिवसांपासून सुरू असलेल्या मुसळधार पावसामुळे वांग नदीवरील ‘महिंद प्रकल्प’ पूर्णपणे भरून ओव्हरफ्लो झाला आहे. धरणाच्या सांडव्यावरून मोठ्या प्रमाणावर पाणी वाहत असून, परिसरातील शेती आणि पिण्याच्या पाण्याचा प्रश्न सुटल्याने नागरिकांना मोठा दिलासा मिळाला आहे.
प्रकल्पाची माहिती आणि सद्यस्थिती:
-
नैसर्गिक अनुकूलता: ढेबेवाडीपासून १० किलोमीटर अंतरावर असलेल्या या प्रकल्पाला डोंगरातून वाहून येणाऱ्या पाण्यामुळे नैसर्गिक अनुकूलता लाभली आहे. त्यामुळे पावसाळ्याच्या सुरुवातीलाच हा प्रकल्प भरतो.
-
क्षमता आणि सिंचन: या प्रकल्पाची पाणी साठवण क्षमता ८५ दशलक्ष घनफूट असून, पाणलोट क्षेत्र ३५.९८ चौरस किलोमीटर इतके आहे. या धरणामुळे परिसरातील तब्बल ३६२ हेक्टर क्षेत्र लागवडीखाली आले आहे.
-
सांडव्यावरून ओव्हरफ्लो: सध्या प्रकल्पाच्या १०४ मीटर लांबीच्या ‘मुक्तपतन’ (Free-fall) पद्धतीच्या सांडव्यावरून पाणी ओसंडून वाहत आहे.
-
सुरक्षितता: मध्यंतरी या प्रकल्पाच्या दगडी सांडव्याची पडझड झाली होती, मात्र पाटबंधारे विभागाच्या मार्गदर्शनाखाली यशस्वी ‘जॅकेटिंग’ केल्याने धरणाला असलेला धोका टळला आहे.
गाळ उपशामुळे पाणीसाठ्यात वाढ:
गेल्या २५ वर्षांपासून प्रकल्पात साचलेला गाळ काढण्यासाठी अनेकदा नियोजन केले गेले, पण त्याला यश आले नव्हते. मात्र, सुदैवाने गेल्या उन्हाळ्यात या धरणातील गाळाचा मोठ्या प्रमाणावर उपसा करण्यात आला. त्यामुळे यंदाच्या वर्षी धरणात अधिक आणि चांगला पाणीसाठा होईल, असा प्रशासनाचा अंदाज आहे.
नागरिकांना पोलिसांचा सक्त इशारा:
सळवे, महिंद, बोरगेवाडी आणि मतनेवावाडी परिसरातील नागरिक ये-जा करण्यासाठी अनेक वर्षांपासून धरणाच्या सांडव्याचा आणि भिंतीचा वापर ‘शॉर्टकट’ म्हणून करतात. यापूर्वी येथे पाय घसरून दुर्घटना घडल्याची उदाहरणे आहेत.
सध्या धरण पूर्ण क्षमतेने भरून वाहत असल्याने नागरिकांनी जीव धोक्यात घालून या परिसरातून ये-जा करू नये, असे आवाहन करण्यात आले आहे. या परिसरात पोलिसांची नियमित गस्त (पेट्रोलिंग) सुरू असून, जीव धोक्यात घालून धरण परिसरात जाणाऱ्यांवर कायदेशीर कारवाई करण्यात येईल, असा सक्त इशारा ढेबेवाडीचे सहायक पोलीस निरीक्षक डॉ. प्रवीण दाईगडे यांनी दिला आहे.