फलटण राजवाडा, राम मंदिर व जबरेश्वर मंदिर येथे भेट

स्थैर्य, सातारा, दि. 1 डिसेंबर : वर्ल्ड हेरिटेज वीक 2025 च्या चौथ्या दिवशी विद्यार्थ्यांनी फलटणमधील ऐतिहासिक, धार्मिक आणि सांस्कृतिक वारसाचा सखोल अनुभव घेतला. यशोदा कॉलेज ऑफ आर्किटेक्चर, सातारा आणि इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ आर्किटेक्ट्स, सातारा केंद्र यांच्या संयुक्त प्रयत्नातून आयोजित या कार्यक्रमात विद्यार्थ्यांनी वास्तुकला, कथा सांगणे, ऑन-साईट स्केचिंग व फोटोग्राफी यांचा संगम अनुभवला.

कार्यक्रमाची सुरुवात फलटण राजवाड्यात झाली, जिथे विद्यार्थी नाईक निंबाळकर परिवाराच्या सौजन्याने स्वागत झाले. यामध्ये विश्वजीतराजे नाईक निंबाळकर आणि वसुधराराजे नाइक निंबाळकर यांनी विद्यार्थ्यांशी संवाद साधत त्यांच्या कुटुंबाच्या वारशाबद्दल माहिती दिली. यशोदा ग्रुप ऑफ इन्स्टिट्यूटच्या विश्वस्त आर्किटेक्ट स्वराली सागरे आणि आर्किटेक्ट विपुल साल्वंकार (अध्यक्ष, खख सातारा) यांच्या उपस्थितीने कार्यक्रमाची महत्त्वपूर्णता वाढली.

विद्यार्थ्यांना डॉ. सागर निकम आणि बाबा सूर्यवंशी यांनी राजवाड्याच्या वास्तुकला, निंबाळकर वंशाची इतिहासकथा आणि फालटणच्या सामाजिक-सांस्कृतिक महत्त्वाबद्दल सविस्तर माहिती दिली. त्यांच्या कथनातून राजवाड्याचे गल्ली-कुंड, अंगण आणि ऐतिहासिक वस्तू जिवंत झाल्यासारखे अनुभवास आले.

यानंतर विद्यार्थी राम मंदिर व जबरेश्वरमंदिर येथे वारसा पदयात्रेवर निघाले, जिथे डॉ. सागर निकम यांनी मंदिरांच्या वास्तुशास्त्रीय वैशिष्ट्ये, पारंपरिक नक्षी, ऐतिहासिक स्तर आणि धार्मिक महत्त्व स्पष्ट केले. या दौर्‍यातून विद्यार्थ्यांना फलटणच्या पवित्र वारशाची सखोल समज मिळाली. दिवसाची खास आकर्षक गोष्ट म्हणजे ऑन-साईट स्केचिंग व फोटोग्राफीचा सत्र, जिथे विद्यार्थ्यांनी राजवाडा आणि मंदिर परिसराची रेखाटने, तात्काळ अभ्यास आणि दृश्य कथा माध्यमातून नोंदवली.

 

पूर्ण कार्यक्रम यशोदा ग्रुप ऑफ इन्स्टिट्यूटचे अध्यक्ष प्रा. दशरथ सागरे, उपाध्यक्ष प्रा. अजिंक्य सागरे आणि मुख्याध्यापक आर्किटेक्ट सुहास तळेकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली पार पडला. विद्यार्थ्यांनी हा अनुभव कथाकथन, वास्तुकला, अध्यात्म आणि सृजनात्मक अभिव्यक्ती यांचा अद्वितीय संगम असल्याचे व्यक्त केले. यामुळे स्पष्ट झाले की वारसा ही केवळ इमारती नव्हे तर ती जिवंत कथा आहे, जी राजवाडे, मंदिर, समाज आणि त्या कथेचे दस्तऐवजीकरण करणार्‍या सर्जनशील दृष्टिकोनातून जपली जाते. वर्ल्ड हेरिटेज वीकच्या चौथ्या दिवशीचा हा अनुभव विद्यार्थ्यांसाठी स्मरणीय ठरला.